Dr. Zulfiqar Behan

مايوسي: سبب، قسم، اثر ۽ علاج (هڪ جامع نفسياتي ۽ سماجي تجزيو) ڊاڪٽر ذوالفقار بھڻ  مايوسي (Despair / Hopelessness) انسان جي اندر پيدا ٿيندڙ هڪ اهڙي پيچيده ذهني ۽ جذباتي ڪيفيت آهي، جنهن ۾ ماڻهو پاڻ کي بي وس، نااميد، اداس ۽ مقصد کان محروم محسوس ڪندو آهي. جڏهن انسان جون اميدون ٽٽي پون، خواهشون اڌوريون رهجي وڃن يا زندگيءَ جا مسئلا سندس برداشت جي حد کان ٻاهر نڪري وڃن، تڏهن مايوسيءَ جو جنم ٿيندو آهي. هيءَ ڪا عارضي اداسي ناهي، پر هڪ اهڙي خطرناڪ نفسياتي حالت آهي، جيڪا انسان جي سوچڻ جي صلاحيت، جسماني صحت، سماجي لاڳاپن ۽ روحاني سڪون کي مڪمل طور تي پنهنجي لپيٽ ۾ وٺي سگهي ٿي. اڄ جي تيز رفتار، مادي پرست ۽ مقابلي واري دور ۾، مايوسي رڳو هڪ انفرادي مسئلو ناهي رهي، پر هڪ عالمگير سماجي بحران بڻجي چڪي آهي، جنهن مان شاگرد، نوجوان، نوڪري پيشه ماڻهو ۽ ٻڍا سڀ متاثر ٿي رهيا آهن. مايوسي ڇا آهي؟ (نفسياتي ۽ فلسفيانه پسمنظر) نفسياتي ماهرن موجب، مايوسي اصل ۾ ذهن جي هڪ اهڙي دفاعي ناڪامي آهي، جتي انسان کي مستقبل جو هر رستو بند نظر ايندو آهي. ان جا اهم نشان هي آهن:  مستقبل جي اونداهي: اهو احساس ته حالتون ڪڏهن ...

  NED University of Engineering & Technology By #DrZulfiqarBehan سنڌ جي علمي، فني ۽ انسان دوست تاريخ جو روشن باب سنڌ جي سرزمين هزارين سالن کان علم، تهذيب، تمدن، واپار ۽ فڪر جي حوالي سان دنيا جي اهم علائقن ۾ شمار ٿيندي رهي آهي. موئن جي دڙي جي قديم تهذيب کان وٺي جديد تعليمي ادارن تائين، سنڌ هميشه علم ۽ شعور جي روشني پکيڙيندڙ خطي طور سڃاتي وئي آهي. سنڌ جي تعليمي ادارن ڪيترائي عالم، مفڪر، شاعر، انجنيئر، سائنسدان ۽ سماجي اڳواڻ پيدا ڪيا آهن، جن پنهنجي علم ۽ صلاحيتن سان نه صرف سنڌ، پر پوري پاڪستان ۽ دنيا ۾ پنهنجو نالو روشن ڪيو آهي. انهن ادارن ال مان هڪ اهم ۽ معتبر نالو NED University of Engineering & Technology جو آهي، جيڪو پاڪستان جي قديم ترين ۽ بهترين انجنيئرنگ يونيورسٽين ۾ شمار ٿئي ٿو. هي ادارو صرف انجنيئرنگ جي تعليم جو مرڪز نه، پر سنڌ جي علمي عظمت، جديد سوچ، فني ترقي ۽ انسان دوستيءَ جي هڪ زندهه علامت پڻ آهي. NED  يونيورسٽيءَ جي تاريخ رڳو هڪ تعليمي اداري جي تاريخ نه آهي، پر اها سنڌ ۾ جديد تعليم، انجنيئرنگ شعور، سماجي خدمت ۽ قومي ترقيءَ جي هڪ مڪمل داستان آهي. هن اداري جي قي...

مصنوعي ذهانت  (AI)  کان اڳتي: مستقبل جون ايجادون ۽ انساني سماج تي اثر ڊاڪٽر ذوالفقار بهڻ انساني تاريخ کي جيڪڏهن غور سان ڏٺو وڃي ته اهو واضح ٿئي ٿو ته انسان هميشه پنهنجي حدن کان اڳتي وڌڻ جي ڪوشش ڪندو رهيو آهي. ڪڏهن هن باهه کي قابو ڪيو، ڪڏهن ڦيٿي ايجاد ڪيو، ۽ ڪڏهن ستارن تائين پهچڻ جا خواب ڏٺا. هر دور ۾ ڪا نه ڪا اهڙي ايجاد سامهون آئي آهي جنهن انسان جي زندگيءَ جو رخ بدلائي ڇڏيو آهي .   اڄ جو دور به اهڙي ئي هڪ وڏي تبديليءَ جو شاهد آهي، جنهن کي اسان Artificial Intelligence يعني مصنوعي ذهانت جي نالي سان سڃاڻون ٿا . مصنوعي ذهانت صرف هڪ ٽيڪنالاجي نه آهي، پر اها هڪ اهڙي سوچ آهي، جيڪا انسان پنهنجي ئي ذهن جي عڪس کي مشينن ۾ پيدا ڪرڻ جي ڪوشش ڪري رهيو آهي. اهو ڄڻ ته انسان پنهنجي عقل کي پاڻ کان ٻاهر ڪڍي، هڪ نئين شڪل ۾ ڏسڻ چاهي ٿو . ان کان علاوہ ٽيڪنالاجي جي ترقي انساني تاريخ ۾ هميشه انقلاب آندو آهي، پر مصنوعي ذهانت جي آمد ان سلسلي ۾ هڪ نئون باب کوليو آهي . AI اهڙو نظام آهي جيڪو انسان جي سوچ، سکيا ۽ فيصلا ڪرڻ جي عمل کي نقل ڪري ٿو . انهيءَ دور ۾ AI جي ترقي کي صرف هڪ ايجاد نه پر هڪ ذهني ...